سرپرسى سايكس ( مترجم : سيد محمد تقى فخر داعى گيلانى )

141

تاريخ ايران ( فارسى )

اهريمن يعنى خالق شر مقارن با اهورامزد و اصلا معاند اوانگرا مينيو يا اهريمن يعنى ذات خبيث است كه قادر بر ضديت با اعمال خيريهء او مىباشد و قدرت كاملهء اهورامزد را محدود ميسازد و بقول ادواردس اهريمن زمينهء تاريكى است كه تصور عالى اهورامزد بايد در مقابل آن قرار بگيرد و بعدها وقتى كه ملائكهء رحمت را شخصيت دادند در مقابل آنها شياطين نيز قائل شدند و نزاع بين قوهء خير و شر درگرفت و هروقت غلبه با يكطرف بود ليكن بايد بخاطر داشت كه در نظر زردشت « دروژ » يا دروغ خلاصهء جميع خبائث است چنان كه داريوش نيز همين طور بيان مىكند و اهريمن بعدها در اذهان جلوه يافته است . اصول ثلاثهء مذهب زردشتى در كتاب ونديدا در ضمن آداب و تشريفات ظاهرى سه اصل عمده به نظر ميرسد كه اساس و بنيان مذهب است : 1 - زراعت و تربيت مواشى تنها شغل شريف است . 2 - تمام خلقت عبارت است از تنازع بين خير و شر . 3 - عناصر اربعهء هوا و آب و آتش و خاك پاك ميباشند و نبايد آنها را آلوده نمود . براى توضيح فقرهء اول بهتر اينست ظاهر سازيم كه موافق تعليمات مذهب زردشتى بهترين ترتيب زندگانى كدام است . پيغمبر سئوال مىكند و در جواب او بطوريكه بما رسيده است گفته مىشود « هرگاه يكى از مؤمنين خانه‌اى داير مىكند و مواشى و زوجه و اولاد نگاه ميدارد و هرجا مواشى بخوشى زندگانى ميكنند و سگ و زن و فرزند و آتش نشاط دارند . . . و هرجا كه يكى از مؤمنين بيشتر غله و علوفه و ميوه عمل ميآورد و زمينى را كه خشك است آب ميدهد يا زمينى را زياد مرطوب است خشك ميسازد » ملاحظه ميكنيد اين تعليمات چقدر سالم و صالح است . و از چيزهائى كه منع مىكند روزه‌دارى است به اين دليل كه هركس نخورد قوهء كار كردن از روى رشادت و عبادت كردن با قوت‌قلب ندارد . . . دنيا بواسطهء خوراك زنده است و از بىخوراكى ميميرد » . حال مقايسه كنيد اين دستور را با ضرورت روزه‌دارى كه امروز در ايران هست و هرسال هزاران اشخاص را بافيونيها ملحق ميسازد ، بواسطه